Translations:Linia komórkowa/3/pl - Historia wersji

FuzzyBot: Import nowej wersji z zewnętrznego źródła

2021-06-25T07:36:36Z

Import nowej wersji z zewnętrznego źródła

← poprzednia wersja		Wersja z 07:36, 25 cze 2021
Linia 1:		Linia 1:
	=Unieśmiertelnione linie komórkowe=		=Unieśmiertelnione linie komórkowe=
	Mutacje powodujące unieśmiertelnienie komórek mogą wystąpić naturalnie – ~~jak~~ jest w przypadku linii wywodzących się z komórek nowotworowych, ~~takich jak np.~~ pierwsza ludzka linia komórkowa HeLa – lub mogą być wywołane w warunkach laboratoryjnych poprzez transformację indukowaną związkami chemicznymi lub za pośrednictwem onkogenów. Sztuczne unieśmiertelnienie osiąga się poprzez wprowadzenie i stymulację ekspresji telomerazy i TERT, inaktywację regulatorów cyklu komórkowego p53 i pRb, czy też wprowadzenie onkogenów lub wektorów wirusowych kodujących onkoproteiny, które także oddziałują na czynniki regulujące cykl komórkowy. Niestety, unieśmiertelnione linie komórkowe obarczone są ryzykiem tworzenia nowotworów.		Mutacje powodujące unieśmiertelnienie komórek mogą wystąpić naturalnie – tak jest w przypadku linii wywodzących się z komórek nowotworowych, czego przykładem jest pierwsza ludzka linia komórkowa HeLa – lub mogą być wywołane w warunkach laboratoryjnych poprzez transformację indukowaną związkami chemicznymi lub za pośrednictwem onkogenów. Sztuczne unieśmiertelnienie osiąga się poprzez wprowadzenie i stymulację ekspresji telomerazy i TERT, inaktywację regulatorów cyklu komórkowego p53 i pRb, czy też wprowadzenie onkogenów lub wektorów wirusowych kodujących onkoproteiny, które także oddziałują na czynniki regulujące cykl komórkowy. Niestety, unieśmiertelnione linie komórkowe obarczone są ryzykiem tworzenia nowotworów.<ref>Paprocka M, Krawczenko A, Dus D, Kantor A, Carreau A, Grillon C, Kieda C. CD133 positive progenitor endothelial cell lines from human cord blood. Cytometry A. 2011 Aug;79(8):594-602. doi: 10.1002/cyto.a.21092. Epub 2011 Jun 27.</ref> <ref>Katsumiti A, Ruenraroengsak P, Cajaraville MP, Thorley AJ, Tetley TD. Immortalisation of primary human alveolar epithelial lung cells using a non-viral vector to study respiratory bioreactivity in vitro. Sci Rep. 2020 Nov 24;10(1):20486. doi: 10.1038/s41598-020-77191-y.</ref>

FuzzyBot: Import nowej wersji z zewnętrznego źródła

2021-01-21T15:49:32Z

Import nowej wersji z zewnętrznego źródła

← poprzednia wersja		Wersja z 15:49, 21 sty 2021
Linia 1:		Linia 1:
	=~~Definicja~~=		=Unieśmiertelnione linie komórkowe=
	~~<span>Linia komórkowa to populacja~~ komórek ~~pochodzących od niewielkiej liczby~~ komórek ~~wyizolowanych z wielokomórkowego organizmu~~, ~~powstała </span><span>''[[in vitro\|in vitro]]''</span><span><span class="Apple-converted-space"> </span>z hodowli pierwotnej po pierwszym pasażu~~. ~~Powstała~~ linia komórkowa zawiera informacje genetyczne tożsame z organizmem, z którego została wyprowadzona. Linie komórkowe pochodzące z normalnych (nienowotworowych) komórek i tkanek mają ograniczoną zdolność do podziałów, zatem mogą być ~~utrzymywane~~ w ~~hodowli tylko przez określony czas~~. ~~Liczba pasaży linii komórkowej zależy od rodzaju tkanki~~ i ~~wieku organizmu~~, ~~z którego wyprowadzono linię komórkową~~, a ograniczona liczba podziałów komórkowych jest odzwierciedleniem starzenia się komórek ''in vivo''. Dłużej żyją linie komórkowe wyprowadzone z komórek macierzystych (zarodkowych, pochodzących z tkanek dorosłego organizmu lub indukowanych) lub ~~komórki unieśmiertelnione~~, ~~czyli unikające starzenia się w wyniku mutacji~~. ~~W porównaniu do modeli zwierzęcych~~, linie komórkowe ~~są tańsze i łatwiejsze w utrzymaniu, dają bardziej odtwarzalne wyniki, a także (z wyjątkiem linii embrionalnych) nie są~~ obarczone kontrowersjami etycznymi, co czyni je atrakcyjnym materiałem do badań biologicznych i medycznych. Należy jednak mieć na uwadze, że pochodzące od niewielkiej liczby komórek, a jednocześnie podatne na zmiany genetyczne z biegiem czasu hodowli i liczby pasaży, linie komórkowe nie zawsze mogą trafnie oddawać właściwości populacji </span><span>[[komórki pierwotne\|komórek pierwotnych]]</span><span>.</span>		Mutacje powodujące unieśmiertelnienie komórek mogą wystąpić naturalnie – jak jest w przypadku linii wywodzących się z komórek nowotworowych, takich jak np. pierwsza ludzka linia komórkowa HeLa – lub mogą być wywołane w warunkach laboratoryjnych poprzez transformację indukowaną związkami chemicznymi lub za pośrednictwem onkogenów. Sztuczne unieśmiertelnienie osiąga się poprzez wprowadzenie i stymulację ekspresji telomerazy i TERT, inaktywację regulatorów cyklu komórkowego p53 i pRb, czy też wprowadzenie onkogenów lub wektorów wirusowych kodujących onkoproteiny, które także oddziałują na czynniki regulujące cykl komórkowy. Niestety, unieśmiertelnione linie komórkowe obarczone są ryzykiem tworzenia nowotworów.
	~~=<span></span><span>Linie komórek macierzystych</span>=~~
	~~<span>Embrionalne komórki macierzyste (ang. embryonic stem cells, ESC) są pluripotentne, czyli zdolne do różnicowania we wszystkie rodzaje komórek danego organizmu. Zazwyczaj izolowane~~ są ~~z węzła zarodkowego w stadium blastocysty. Do~~ tworzenia ludzkich linii ESC, często używa się zarodków niewykorzystanych w procedurach zapłodnienia ''in vitro'', co budzi liczne kontrowersje natury etycznej i nie powinno mieć miejsca w badaniach naukowych. <span class="Apple-converted-space"> </span>W poszukiwaniu alternatywnych źródeł linii komórek macierzystych naukowcy opracowali sposoby wykorzystania somatycznych komórek macierzystych, które naturalnie występują w organizmie i mogą być izolowane z tkanek dorosłego organizmu. Są to zarówno komórki multipotencjalne (m. in. komórki krwiotwórcze czy mezenchymalne komórki macierzyste) jak i komórki unipotencjalne (np. komórki satelitowe mięśni szkieletowych). Pozyskanie somatycznych komórek macierzystych jest dobrze udokumentowane, z wielu z nich wyprowadzono linie komórkowe do badań nad nowymi terapiami komórkowymi<span class="Apple-converted-space"> </span>w [[medycyna regeneracyjna\|medycynie regeneracyjnej]]</span>.~~<span class="Apple-converted-space"></span>~~

FuzzyBot: Import nowej wersji z zewnętrznego źródła

2021-01-21T15:44:30Z

Import nowej wersji z zewnętrznego źródła

Nowa strona

=Definicja=
Linia komórkowa to populacja komórek pochodzących od niewielkiej liczby komórek wyizolowanych z wielokomórkowego organizmu, powstała ''[[in vitro|in vitro]]'' z hodowli pierwotnej po pierwszym pasażu. Powstała linia komórkowa zawiera informacje genetyczne tożsame z organizmem, z którego została wyprowadzona. Linie komórkowe pochodzące z normalnych (nienowotworowych) komórek i tkanek mają ograniczoną zdolność do podziałów, zatem mogą być utrzymywane w hodowli tylko przez określony czas. Liczba pasaży linii komórkowej zależy od rodzaju tkanki i wieku organizmu, z którego wyprowadzono linię komórkową, a ograniczona liczba podziałów komórkowych jest odzwierciedleniem starzenia się komórek ''in vivo''. Dłużej żyją linie komórkowe wyprowadzone z komórek macierzystych (zarodkowych, pochodzących z tkanek dorosłego organizmu lub indukowanych) lub komórki unieśmiertelnione, czyli unikające starzenia się w wyniku mutacji. W porównaniu do modeli zwierzęcych, linie komórkowe są tańsze i łatwiejsze w utrzymaniu, dają bardziej odtwarzalne wyniki, a także (z wyjątkiem linii embrionalnych) nie są obarczone kontrowersjami etycznymi, co czyni je atrakcyjnym materiałem do badań biologicznych i medycznych. Należy jednak mieć na uwadze, że pochodzące od niewielkiej liczby komórek, a jednocześnie podatne na zmiany genetyczne z biegiem czasu hodowli i liczby pasaży, linie komórkowe nie zawsze mogą trafnie oddawać właściwości populacji [[komórki pierwotne|komórek pierwotnych]].
=Linie komórek macierzystych=
Embrionalne komórki macierzyste (ang. embryonic stem cells, ESC) są pluripotentne, czyli zdolne do różnicowania we wszystkie rodzaje komórek danego organizmu. Zazwyczaj izolowane są z węzła zarodkowego w stadium blastocysty. Do tworzenia ludzkich linii ESC, często używa się zarodków niewykorzystanych w procedurach zapłodnienia ''in vitro'', co budzi liczne kontrowersje natury etycznej i nie powinno mieć miejsca w badaniach naukowych. W poszukiwaniu alternatywnych źródeł linii komórek macierzystych naukowcy opracowali sposoby wykorzystania somatycznych komórek macierzystych, które naturalnie występują w organizmie i mogą być izolowane z tkanek dorosłego organizmu. Są to zarówno komórki multipotencjalne (m. in. komórki krwiotwórcze czy mezenchymalne komórki macierzyste) jak i komórki unipotencjalne (np. komórki satelitowe mięśni szkieletowych). Pozyskanie somatycznych komórek macierzystych jest dobrze udokumentowane, z wielu z nich wyprowadzono linie komórkowe do badań nad nowymi terapiami komórkowymi w [[medycyna regeneracyjna|medycynie regeneracyjnej]].